Toruński Anioł | www.torun.pl

Serduszko w kolorze ukraińskiej flagi

Turystyka

Toruński Anioł

Toruń pod opieką anioła
Anioł jest elementem wyróżniającym herb Torunia spośród znaków heraldycznych innych polskich miast. Sylwetka anioła pojawiła się w toruńskim herbie po zakończeniu wojny trzynastoletniej w XV wieku i przetrwała do naszych czasów. Dzięki temu anioł jest jednym z najważniejszych symboli Torunia.

Toruński anioł - herb miasta zdobiący wejście do toruńskiego ratusza

Postać anioła nie była wykorzystywana w toruńskich znakach miejskich od początków miasta, to jest od momentu założenia Torunia przez Krzyżaków w 1233 r. Najstarsza, inspirowana obecnością w mieście Krzyżaków, pieczęć toruńska (nazywaną Maryjną, z Madonną lub wielką) przedstawiała dwie okrągłe baszty z bramą pośrodku. W łuku bramy na tronie siedziała Matka Boska z Dzieciątkiem. Madonna z pieczęci była ubrana w welon, na głowie miała koronę z trzech lilii, a na piersiach zawieszony medalion. Pieczęć ta służyła do oznaczania ważnych dokumentów. Jej odcisk znalazł się np. na słynnym traktacie pokojowym zawartym w Toruniu w 1411 r. po bitwie grunwaldzkiej, ale również na dokumencie potwierdzającym przyłączenie się Torunia do Związku Pruskiego w 1440 r. Ostatni raz użyto jej jednak w XX wieku - opieczętowano nią dokument nadania marszałkowi Edwardowi Rydzowi-Śmigłemu honorowego obywatelstwa Torunia.

Administracyjne związki z Krzyżakami Toruń zerwał w 1454 r. Oddanie hołdu przez mieszczan ziemi chełmińskiej w Toruniu królowi Kazimierzowi Jagiellończykowi oznaczało faktyczną inkorporację miasta w granice Rzeczypospolitej. Inkorporacja i wojna trzynastoletnia, która po niej nastąpiła, zdecydowały o konieczności używania nowych znaków herbowych i pieczęci.

Pierwszy dokument z nową pieczęcią został wydany w Toruniu w styczniu 1470 r. Po raz pierwszy pojawił się na niej motyw anioła toruńskiego, podtrzymującego używaną wcześniej tarczę herbową, na której przedstawiano trzy miejskie baszty z uchyloną bramą pośrodku. Wprowadzenie anioła do herbu Torunia w kontekście długotrwałej i bardzo obciążającej dla miasta wojny tłumaczy się wolą odwołania się mieszkańców do boskiej pomocy. Pod koniec XV wieku wprowadzono nową wersję pieczęci, na której toruński anioł zmienił nieco swoją pozycję: przedstawiono go w pozycji klęczącej i lekko pochylonej nad trzymaną przez niego tarczą. Anioł w tej wersji pieczęci znajdował się przez ponad 300 lat.

Anioł toruński pojawiał się również na pieczęciach Magistratu Miasta Głównego Torunia w okresie Księstwa Warszawskiego, a także w okresie rozbiorów w XIX wieku. Anioł pilnował miasta również w okresie dwudziestolecia międzywojennego. W 1936 r. minister spraw wewnętrznych zatwierdził herb Torunia, w którym „tarczę herbową trzyma klęczący anioł w szacie błękitnej ze skrzydłami srebrnemi. Włosy anioła czarne, twarz i ręce barwy naturalnej”. Anioł z toruńskiego herbu został jednak usunięty po II wojnie światowej. Na szczęście powrócił na swoje miejsce pod koniec grudnia 1991 r.

Dziś toruński anioł strzeże jak w przeszłości całego Torunia. Jego wizerunek obecny jest zwłaszcza na toruńskiej starówce. Znajduje się m.in. na szczycie budynku w Łuku Cezara, na fasadzie Dworu Artusa, nad bramą Ratusza Staromiejskiego czy w witrażu nad wejściem do głównego budynku Urzędu Miasta Torunia.


Czytaj też:

Najczęściej czytane aktualności

  • Miasto
    Prezydent Miasta Torunia ogłosił przetarg ustny nieograniczony na sprzedaż lokalu mieszkalnego przy ul. Poznańskiej 81/5.
  • Miasto
    Dziewięć par małżeńskich odebrało Medale za Długoletnie Pożycie Małżeńskie. Odznaczenia wręczył prezydent Torunia Michał Zaleski na uroczystości, która odbyła się 27 stycznia 2023 r. w Ratuszu Staromiejskim.
  • Prezydent Torunia Michał Zaleski zasila puszkę kwestarską
    Miasto
    Tradycyjnie przed wielkim finałem do Urzędu Miasta Torunia zawitała Wielka Orkiestra Świątecznej Pomocy. 27 stycznia 2023 r. wolontariusze orkiestry kwestowali w kilku budynkach magistratu.
  • Miasto
    Prezydent Miasta Torunia ogłosił przetarg ustny nieograniczony na sprzedaż lokalu niemieszkalnego o funkcji gospodarczej, stanowiącego własność Gminy Miasta Toruń, usytuowanego w budynku położonym przy ul. Jana Matejki 16-18.
  • Pamiątkowe zdjęcie emerytowanych pracowników z prezydentem i jego zastępcą
    Miasto
    Po 40 latach pracy z Urzędem Miasta Torunia żegnają się odchodzący na emeryturę pracownicy: Aleksandra Jasińska i Zbigniew Chętkowski.
  • Specjalistyczny Szpital Miejski w Toruniu, fot. Sławomir Kowalski
    Miasto
    Na sesji 26 stycznia 2023 r. Rada Miasta zatwierdziła programy naprawcze dla Zakładu Pielęgnacyjno - Opiekuńczego i Specjalistycznego Szpitala Miejskiego w Toruniu.
  • W dyskusji, która odbyła się w czwartek 26 stycznia 2023 r. w siedzibie Książnicy Kopernikańskiej, wzięli udział trzej znakomici naukowcy.
  • Od poniedziałku 30 stycznia 2023 r. zmieni się organizacja ruchu drogowego na Szosie Chełmińskiej w rejonie ul. Małachowskiego.
  • Kilkanaście linii autobusowych i tramwajowych będzie miało przystanki na węźle przesiadkowym na al. Solidarności. Ponowne uruchomienie ważnego punktu przesiadkowego na komunikacyjnej mapie Torunia już w sobotę 28 stycznia 2023 r.
  • Rada Miasta przyjęła plan potrzeb w zakresie wykonywania prac społecznie użytecznych rok 2023. Przewiduje on interwencyjne zatrudnienie 186 osób bezrobotnych korzystających z pomocy socjalnej.
  • Rada Miasta Torunia zmieniła uchwałę w sprawie udzielenia pomocy miastu partnerskiemu Łuck w Ukrainie. Zwiększono limit wartości pomocy finansowej do 400 tys. zł.
  • Plan konsultacji społecznych na rok 2023 został zaakceptowany przez radnych podczas 50. sesji Rady Miasta, która odbyła się 26 stycznia 2023 r.
  • W niedzielę 29 stycznia 2023 r. w Toruniu odbędzie się 31. Finał Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Realizowany jest w ramach projektu "Mikołaj Kopernik z sercem", dofinansowanym ze środków Gminy Miasta Toruń.
  • Jubileusz 550. rocznicy urodzin i 480. rocznica śmierci Mikołaja Kopernika stały się inspiracją dla Poczty Polskiej do wydania okolicznościowego znaczka z jego portretem.