Toruński gotyk | www.torun.pl

Turystyka

Toruński gotyk

Toruń - gotyk na dotyk

W Toruniu znajduje się największa - po Krakowie - liczba autentycznych zabytków sztuki i architektury gotyckiej w Polsce. Gotyk jest znakiem rozpoznawczym Torunia. Dlatego oficjalnym hasłem promocyjnym miasta są słowa: "Toruń - gotyk na dotyk".

Toruń założono w czasach średniowiecza (akt lokacji w 1233 r.). Miasto uniknęło w swojej burzliwej historii zniszczeń o totalnym zasięgu, choć wiele średniowiecznych budowli (m.in. kościół św. Mikołaja  i zamek krzyżacki) zostało zniszczonych. Wiele zachowanych średniowiecznych zabytków wykonano zgodnie z kanonem gotyckim.



Jednym z argumentów, które zdecydowały o tym, że toruńska starówka została 4 grudnia 1997 r. wpisana na Światową Listę Dziedzictwa UNESCO, był autentyzm średniowiecznego i gotyckiego profilu Torunia. W sporządzonym przez zespół toruńskich naukowców opracowaniu, które stanowiło główną część wniosku o zaliczenie Torunia do grona miejsc dziedzictwa światowego, zaznaczono niezwykłą wagę zachowanej, średniowiecznej i gotyckiej spuścizny:

  • w Toruniu powstało i przetrwało do dziś wiele średniowiecznych budowli. Wszystkie reprezentują najlepsze osiągnięcia gotyckiej architektury ceglanej w Europie;
  • zachowane w Toruniu domy mieszkalne stanowią największy i najlepiej zachowany zespół gotyckiej architektury mieszkalnej w Europie północnej; 
  • zachowany w stanie zbliżonym do pierwotnego unikalny układ przestrzenny to cenne źródło materialne do dziejów rozwoju miast w średniowiecznej Europie; 
  • Ratusz Staromiejski łączy w sposób nigdzie indziej niespotykany funkcje sądowe, administracyjne i handlowe; 
  • toruński zespół staromiejski łączy w sobie cechy nadrzecznego miasta portowego, miasta podwójnego (Stare i Nowe Miasto) z cechami miasta sprzężonego z zamkiem; 
  • w Toruniu, niezależnie od wysokiego stopnia samodzielności, widoczne są wpływy przodujących ośrodków sztuki europejskiej z Brugią, Gandawą i Lubeką na czele. Fakt ten uznaje się za świadectwo istnienia europejskiej wspólnoty kulturowej miast hanzeatyckich; 

Toruń był w średniowieczu związany z wieloma wydarzeniami o ogromnej wadze i znaczeniu historycznym. Odegrał ważną rolę w chrystianizacji i kolonizacji Prus, był głównym pośrednikiem w hanzeatyckim handlu z Europą wschodnią, był też w tej części Europy najważniejszym ośrodkiem kształtowania się poczucia tożsamości stanowej mieszczaństwa oraz miejscem podpisania Traktatu Toruńskiego w 1466 r.

Potwierdzeniem niezwykłej klasy toruńskiej starówki jest również raport sporządzony przez litewskiego prof. Jonasa Glemzę, który złożył wizytę ekspercką w Toruniu w październiku 1996 r. Wyrażone w nim opinie o materiale nominacyjnym i uwagi o stanie miasta stały się podstawą pozytywnej decyzji Komitetu UNESCO w Neapolu z 4 grudnia 1997 r. Zawarte w raporcie prof. Jonasa Glemzy wnioski są spisem powodów, dla których Toruń stał się własnością kulturową całego świata. Oto niektóre spostrzeżenia raportu prof. Jonasa Glemzy:

  • Cenna zabudowa historycznego miasta - średniowieczne kościoły, ratusz - reprezentuje sobą arcydzieła ludzkiego geniuszu twórczego. Spełniają one wymagania średniowiecznego systemu obronnego (mury, bramy, ruiny zamku, położenie Starego i Nowego Miasta). 
  • Toruń został wpisany na listę siedmiu centrów historycznych Polski. 
  • W skład nominacji wchodzą Stare i Nowe Miasto (wyraźne przykłady średniowiecznego rozplanowania miasta) oraz ruiny Zamku Krzyżackiego. 
  • Do kryteriów nominacyjnych zaliczają się: historia średniowiecznego miasta, szczególnie jego idee naukowe i znaczenie miasta dla regionu. 
  • Toruń jest wspaniałym przykładem średniowiecznego miasta-portu rzecznego w swej historii łączącego Polskę, Niemcy, Prusy, Skandynawię i Litwę. 
  • W obszarze Starego i Nowego Miasta przetrwały liczne, autentyczne, wartościowe budowle gotyckie, renesansowe i barokowe. 
  • Toruń posiada także cenny, dwupierścieniowy system fortyfikacji miejskich wzniesiony przez Prusaków – zabytek XIX-wiecznej architektury obronnej. 
  • Toruń to unikalne wśród miast Związku Hanzeatyckiego miejsce urodzin Mikołaja Kopernika.

>>> Przejdź do stron o toruńskich zabytkach


Czytaj też:

Najczęściej czytane aktualności

  • Dzieci z PM nr 13 z upominkami od WGK
    Eko
    Dzieci z Przedszkola Miejskiego nr 13 wzięły udział w inicjatywie zbiórki zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego. Przez trzy dni zbierały śmieci, które następnie zostały poddane recyklingowi w profesjonalnym zakładzie przetwarzania. Akcja podsumowana została 13 maja 2021 r.
  • Na zdjęciu widać żłóto-niebieski tramwaj
    Miasto, MZK
    W związku z koniecznością wyłączenia sieci trakcyjnej w ul. Broniewskiego na odcinku od ul. Sienkiewicza do Reja, od nocy 17/18.05 do nocy 20/21.05 2021 r. wstrzymane zostanie kursowanie tramwajów linii nocnych 1N i 3N.
  • Na zdjęciu widać dwóch żołnierzy biegnących z bronią po terenie poligonu
    Miasto
    Od 14 do 21 maja 2021 roku na toruńskim poligonie odbywają się ćwiczenia, podczas których będą wykonywane strzały artyleryjskie.
  • Grafika Ministerstwa Zdrowia - na niebieskim tle napis: od poniedziałku rusza rejestracja 16 i 17-latków na szczepienia
    Koronawirus, Miasto
    W najbliższy poniedziałek 17 maja 2021 r. rusza rejestracja na szczepienia osób, które ukończyły 16 i 17 rok życia.
  • Wizualizacja nowego budynku przy ul. Fortecznej
    Biznes, Miasto
    Kolejna inwestycja sektora magazynowo-biurowego w Toruniu. Już w lipcu 2021 ruszy budowa drugiej części kompleksu „Forteczna Park” w przemysłowej części tzw. Osiedla JAR – informuje Centrum Wsparcia Biznesu w Toruniu.
  • kosz na Bulwarze Filadelfijskim
    Eko, Miasto
    Wiosenna pogoda sprzyja spacerom na Bulwarze Fildadelfijskim. Skutkuje to także znacznym zwiększeniem ilości odpadów w koszach. By nie dopuścić do ich przepełnienia, będzie ich więcej i będą częściej opróżniane.
  • W szeregi toruńskiej policji wstąpiło 11 nowych funkcjonariuszy – w dniu 13 maja 2021 r. złożyli uroczyste ślubowanie.
  • Szkoła bogata w historie i aż 75-letnią tradycję w kształtowaniu młodych ludzi w zawodzie. Daje możliwości zdobycia obszernego praktycznego doświadczenia. Poniżej tegoroczna oferta Szkoły Gastronomiczno-Hotelarskiej w Toruniu.
  • Wyższe środki na dotacje sportowe o kwotę 495.000 zł - Rada Miasta Torunia podczas 30. sesji przyjęła zmiany w budżecie miasta na rok 2021.
  • W Toruniu w ciągu ostatniej doby potwierdzono 10 przypadków zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2. Trzy osoby zmarły w wyniku chorób współistniejących z COVID-19.
  • Miasto Toruń zdobyło 1. miejsce jako samorządowy Lider Komunikacji i Promocji w obszarze komunikacji pandemicznej - za całość komunikacji z mieszkańcami podczas pandemii.
  • W sobotę, 15 maja 2021 r. odbędzie się Maraton Wioślarski z Torunia do Bydgoszczy. Weźmie w nim udział dwanaście ósemek.
  • W piątek 14 maja w godz. 14:00-22:00 na terenie Torunia i powiatu toruńskiego prognozowane są burze z gradem - przestrzega Toruńskie Centrum Zarządzania Kryzysowego.
  • W niedzielę, 16 maja 2021 r. będziemy obchodzić 22. rocznicę śmierci Honorowej Obywatelki Torunia, prof. Wilhelminy Iwanowskiej. Przedstawiciele władz miasta złożyli w piątek, 14 maja wiązankę na grobie pani profesor na cmentarzu św. Jerzego.