Toruński Anioł | www.torun.pl

Turystyka

Toruński Anioł

Toruń pod opieką anioła
Anioł jest elementem wyróżniającym herb Torunia spośród znaków heraldycznych innych polskich miast. Sylwetka anioła pojawiła się w toruńskim herbie po zakończeniu wojny trzynastoletniej w XV wieku i przetrwała do naszych czasów. Dzięki temu anioł jest jednym z najważniejszych symboli Torunia.

Toruński anioł - herb miasta zdobiący wejście do toruńskiego ratusza

Postać anioła nie była wykorzystywana w toruńskich znakach miejskich od początków miasta, to jest od momentu założenia Torunia przez Krzyżaków w 1233 r. Najstarsza, inspirowana obecnością w mieście Krzyżaków, pieczęć toruńska (nazywaną Maryjną, z Madonną lub wielką) przedstawiała dwie okrągłe baszty z bramą pośrodku. W łuku bramy na tronie siedziała Matka Boska z Dzieciątkiem. Madonna z pieczęci była ubrana w welon, na głowie miała koronę z trzech lilii, a na piersiach zawieszony medalion. Pieczęć ta służyła do oznaczania ważnych dokumentów. Jej odcisk znalazł się np. na słynnym traktacie pokojowym zawartym w Toruniu w 1411 r. po bitwie grunwaldzkiej, ale również na dokumencie potwierdzającym przyłączenie się Torunia do Związku Pruskiego w 1440 r. Ostatni raz użyto jej jednak w XX wieku - opieczętowano nią dokument nadania marszałkowi Edwardowi Rydzowi-Śmigłemu honorowego obywatelstwa Torunia.

Administracyjne związki z Krzyżakami Toruń zerwał w 1454 r. Oddanie hołdu przez mieszczan ziemi chełmińskiej w Toruniu królowi Kazimierzowi Jagiellończykowi oznaczało faktyczną inkorporację miasta w granice Rzeczypospolitej. Inkorporacja i wojna trzynastoletnia, która po niej nastąpiła, zdecydowały o konieczności używania nowych znaków herbowych i pieczęci.

Pierwszy dokument z nową pieczęcią został wydany w Toruniu w styczniu 1470 r. Po raz pierwszy pojawił się na niej motyw anioła toruńskiego, podtrzymującego używaną wcześniej tarczę herbową, na której przedstawiano trzy miejskie baszty z uchyloną bramą pośrodku. Wprowadzenie anioła do herbu Torunia w kontekście długotrwałej i bardzo obciążającej dla miasta wojny tłumaczy się wolą odwołania się mieszkańców do boskiej pomocy. Pod koniec XV wieku wprowadzono nową wersję pieczęci, na której toruński anioł zmienił nieco swoją pozycję: przedstawiono go w pozycji klęczącej i lekko pochylonej nad trzymaną przez niego tarczą. Anioł w tej wersji pieczęci znajdował się przez ponad 300 lat.

Anioł toruński pojawiał się również na pieczęciach Magistratu Miasta Głównego Torunia w okresie Księstwa Warszawskiego, a także w okresie rozbiorów w XIX wieku. Anioł pilnował miasta również w okresie dwudziestolecia międzywojennego. W 1936 r. minister spraw wewnętrznych zatwierdził herb Torunia, w którym „tarczę herbową trzyma klęczący anioł w szacie błękitnej ze skrzydłami srebrnemi. Włosy anioła czarne, twarz i ręce barwy naturalnej”. Anioł z toruńskiego herbu został jednak usunięty po II wojnie światowej. Na szczęście powrócił na swoje miejsce pod koniec grudnia 1991 r.

Dziś toruński anioł strzeże jak w przeszłości całego Torunia. Jego wizerunek obecny jest zwłaszcza na toruńskiej starówce. Znajduje się m.in. na szczycie budynku w Łuku Cezara, na fasadzie Dworu Artusa, nad bramą Ratusza Staromiejskiego czy w witrażu nad wejściem do głównego budynku Urzędu Miasta Torunia.


Czytaj też:

Najczęściej czytane aktualności

  • grafika nt. obowiązku noszenia maseczki
    Koronawirus
    Od 27 lutego usta i nos obowiązkowo będzie trzeba zakrywać maseczką. Nie będzie można już stosować do tego celu szalików, kominów, chust, bandan ani przyłbic. Taką informację przekazał podczas konferencji prasowej 24 lutego 2021 r. minister zdrowia Adam Niedzielski.
  • Na zdjęciu: pchnięcie kulą wykonuje Konrad Bukowiecki
    Miasto, Sport
    45 osób liczy reprezentacja Polski, która w czwartek 4 marca 2021 r. rozpocznie walkę podczas halowych mistrzostw Europy w Toruniu.
  • Na zdjęciu widok z lotu ptaka na działkę przy ul. Poznańskiej
    Biznes, Miasto
    Dobrze zlokalizowana miejska działka inwestycyjna pójdzie pod młotek 9 marca 2021 roku. Teren pod usługi jest zlokalizowany przy Poznańskiej 118 w sąsiedztwie stacji paliw.
  • Na zdjęciu: grafika z danymi epidemicznymi
    Koronawirus
    W Toruniu w ciągu ostatniej doby wykryto 104 potwierdzone przypadki zakażenia koronawirusem. 13 osób zmarło, w tym 12 przez choroby współistniejące z zakażeniem SARS-CoV-2. W całym kraju odnotowano największy dzienny przyrost zakażeń od ponad dwóch miesięcy.
  • Mecz hokejowy
    Miasto, Sport
    Rozstrzygnięty został pierwszy etap konkursu na rozwój sportu dzieci i młodzieży uzdolnionej sportowo. Dotacje trafią do 56 toruńskich klubów sportowych.
  • Wystawa zdjęć z wydarzeń lekkoatletycznych, jakie odbywały się w Toruniu. W tle ściana Ratusza Staromiejskiego
    Miasto, Sport
    W dniach 5-7 marca 2021 roku w Toruniu odbędą się 36. Halowe Mistrzostwa Europy w Lekkiej Atletyce.
  • Wojewoda Kujawsko-Pomorski Mikołaj Bogdanowicz polecił dyrekcji Specjalistycznego Szpitala Miejskiego w Toruniu zabezpieczenie łóżek dla pacjentów z podejrzeniem zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2 oraz chorych na COVID-19.
  • Prezydent Miasta Torunia przyznał nagrody dla zawodników i trenerów, którzy w 2020 r. osiągnęli znaczące wyniki sportowe na arenach krajowych i międzynarodowych.
  • Z okazji Światowego Dnia Architektury Informacji Uniwersytet Mikołaja Kopernika organizuje 2-28 lutego 2021 r. po raz trzeci Międzynarodową Konferencję Naukową WIAD21. Wydarzenie objął patronatem prezydent Torunia Michał Zaleski.
  • Nowoczesny, zintegrowany węzeł przesiadkowy na al. św. Jana Pawła II zostanie oddany do użytku o godz. 10.00 w sobotę 27 lutego 2021 r. Dzięki niemu pasażerowie będą mogli zmieniać środki transportu publicznego w ramach jednej platformy przesiadkowej. To wygodne rozwiązanie, zwłaszcza dla osób starszych i niepełnosprawnych. Dotychczasowe...
  • W ciągu ostatniej doby w Toruniu wykryto 73 zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2. Dwie osoby zmarły w wyniku chorób współistniejących z zakażeniem.
  • 22 lutego 2021 roku w Dzienniku Ustaw opublikowano Rozporządzenie Rady Ministrów wprowadzające zmiany nakazów i zakazów obowiązujących podczas pandemii COVID-19.
  • Poranny zapach świeżego chleba na zakwasie, mocna czarna kawa i coś słodkiego. Wielu torunian właśnie tak zaczyna swój dzień. O to, by nie zabrakło nam chleba naszego powszedniego, dba w Toruniu od kilku pokoleń rodzina Bartkowskich, która na Podgórzu prowadzi swoją piekarnię. Poznajcie Karola Bartkowskiego, który w kolejnym odcinku cyklu „Tak się...
  • We wtorek 23 lutego 2021 r. od godziny 10:00 ruszają prace naprawcze na ul. Olsztyńskiej. Apelujemy o ostrożność.